یکی از مهم‌ترین مهارت هایی که یک سرمایه‌گذار موفق و آگاه باید به آن مسلط باشد ، مهارت تشکیل و یا ایجاد سبد دارایی و سبد بورسی است ؛ شما به عنوان یک سرمایه‌گذار در هر بازاری که فعالیت می‌کنید ، موظف به تشکیل سبد و مدیریت ریسک دارایی خود هستید ؛ عدم رعایت این نکته و استراتژی در بازار سرمایه ریسک معاملات شما را به شدت بالا می‌برد و ممکن است آسیب جبران‌ناپذیری به سرمایه و دارایی شما بزند .
پس اگر به طور مستقیم در بازارهای مالی و یا حوزه‌های سرمایه گذاری دیگر فعالیت می‌کنید توصیه اکید ما به شما این است که مهارت تشکیل سبد بورسی و یا سبد دارایی را به خوبی یاد بگیرید و از این مهارت در مسیر معاملات خود استفاده کنید .

سبد بورسی چیست ؟

به مجموعه سهام‌های خریداری شده توسط سرمایه‌گذار پورتفوی یا سبد بورسی میگویند . شما در حقیقت با تشکیل سبد بورسی و پخش کردن سرمایه خود در سهام چند شرکت ریسک معاملاتی خود را به شدت کاهش میدهید ؛ حتما شما هم این اصطلاح رایج دنیا که میگوید : « هیچ‌گاه تمام تخم‌مرغ‌هایت را در یک سبد نگذار» را شنیده اید . در ادامه قصد داریم با پرسش اصلی شما ، یعنی « چگونه سبد بورسی بچینیم » ، پاسخ دهیم .

سبد بورسی , سبد دارایی , سبد سهام , سبد بچینید ,

چگونه سبد بچینیم ؟

مهم ترین هدف ما از تشکیل سبد بورسی در بازار سهام ، مدیریت ریسک‌هاست ؛ پس اولین قدم برای تشکیل سبد بورسی ایده‌آل ، شناسایی ریسک هایی است که ممکن است به دارایی و یا سرمایه ما آسیب بزنند .

قدم اول : شناسایی ریسک های مربوط به سبد بورسی

همان طور که گفتیم شناسایی ریسک ، اولین قدم در تشکیل یک سبد بورسی ایده‌‌آل است ؛ ما برای مدیریت بهتر و بهره‌ورتر دارایی خود ، باید سرمایه خود را به گونه‌ای بگردانیم که کمترین میزان ریسک را محتمل شویم ؛ اما قبل از اینکه بخواهیم برای مقابله با این ریسک ها برنامه ریزی خاصی امجام دهیم لازم است که این ریسک ها را بشناسیم . پس اولین وظیفه شما در تشکیل یک سبد بورسی ایده آل این است که لیستی از ریسک‌های مهم بازار بورس و اقتصاد کشور در بیاورید ؛ ریسک هایی از قبیل : ریسک های سیاسی نظامی ، ریسک نوسانات نرخ ارز ،‌ ریسک نقد شوندگی و …

چه ریسک هایی ممکن است به دارایی من آسیب برسانند ؟

به طور کلی ریسک هایی که ما سرمایه‌گذاران با آن مواجه هستیم ، شامل دو دسته‌ی کلی ، یعنی ریسک های سیستماتیک و ریسک های غیرسیستماتیک است .

ریسک های سیستماتیک

سرمایه گذاران میتوانند با تشکیل پرتفلیو و یا همان سبد دارایی ، قسمتی از ریسک کلی را که به بازار ربطی ندارد کاهش دهند ؛ آن قسمت از ریسک که باقی می ماند غیر قابل کاهش و ریسک مربوط به خود بازار است مانند : ریسک تغییر ناگهانی قوانین که خصوصا در چند وقت اخیر این ریسک در بازار بورس ما خیلی تاثیرگذار بود .

ریسک های غیرسیستماتیک

بخش اصلی هدف و وظیفه ما در تشکیل سبد بورسی ، کنترل این نوع ریسک‌هاست ؛ ریسک های غیرسیستماتیک عمدتا به عملکرد خود سرمایه گذاران در بازارهای مالی برمی‌گردند و این ریسک ها را میتوان با تشکیل پورتفوی بورسی کاهش داد .

ریسک , مدیریت ریسک , سبد بورسی , سبد دارایی ,

قدم دوم : اولویت بندی ریسک ها و تعیین ریسک‌های مادر

پس از اینکه ریسک ها را شناسایی کردیم ، باید برای مقابله و کاهش اثر این ریسک ها بر سرمایه خودمان ، برنامه‌ریزی کنیم ؛ برای این امر ابتدا ریسک هایی که اثرگذاری بیشتری بر دارایی و سرمایه ما دارند را جدا کرده و ۵ ریسک اول را به ترتیب در لیست بیانیه ریسک خود می‌نویسیم . برای مثال ریسک هایی مانند : ریسک نوسانات نرخ بهره ، نرخ نوسانات نرخ ارز ، ریسک نقدینگی ، ریسک نقدشوندگی که همگی جزو ریسک های بسیار مهم و حیاتی در اقتصاد ما هستند .

قدم سوم : مقابله با ریسک ها

بحث سبد بورسی از اینجا وارد می‌شود که ما برای مدیریت ریسک ها ، همانند ریسک‌هایی که بالاتر مشخص کردیم دارایی ها را به طوری انتخاب و خریداری می‌کنیم که اثر این ریسک ها ، در بازدهی سرمایه‌گذاری‌هایمان تا حد ممکن کم شود . برای مثال با اختصاص دادن بخشی از سرمایه و سبد خود به دارایی های ارزی قانونی می‌توانیم تا حد بسیار قابل توجهی ریسک نوسان نرخ ارز را از لیست ریسک های مهم خود حذف کنیم .

سبد بورسی , مدیریت ریسک

شش قانون مهم در تشکیل سبد بورسی

پس از اینکه با مراحل ایجاد یک سبد بورسی موفق آشنا شدیم وقت آن است که به بیان نکات مهم تشکیل سبد بپردازیم ؛ این امر دارای اصول و قواعدی است که رعایت کردن آنها به تشکیل سبد بورسی استاندارد توسط شما ، کمک شایانی می‌کند ؛ در ادامه به بیان چند قانون مهم و کاربردی در تشکیل یک سبد بورسی اصولی و بهینه میپردازیم.

قانون اول : تعداد سهم هایی که میخرید نباید خیلی کم یا خیلی زیاد باشد

ما می‌دانیم که تک سهم شدن در بازار بسیار کار پرخطری است و هیچ وقت نباید در بازار بورس تمام سرمایه مان را فقط روی یک سهم سرمایه گذاری کنیم ؛ از طرفی داشتن تعداد بسیار زیاد سهام در پرتفوی ،هم بازده مورد انتظار ما را کم میکند هم اینکه مدیریت و بررسی این تعداد سهام بسیار وقت گیر و مشکل است و به طور کلی راندمان کار ما را بسیار کاهش می‌دهد . انتخاب تعداد سهامی که قرار است در سبد سرمایه گذاری خود قرار دهید کاملا به زمان و عملکرد خودتان بستگی دارد اما اگر بخواهید پیشنهاد ما را بشنوید می‌گوییم ، بهترین حالت برای تشکیل یک سبد بورسی ، داشتن حداقل 4 و حداکثر 7 سهم است .

قانون دوم : داشتن دید بلندمدت را فراموش نکنید

این بسیار مهم است که به بازار بورس دید بلند مدت داشته باشید چراکه تنها در این صورت است که می‌توانید کسب سود خود را مطمئن‌ترکنید ؛ اما اگر شما سرمایه گذاری هستید که دید کوتاه مدتی دارید ، یادتان باشد که درصد کمتری از سرمایه خود را به سهام های کوتاه مدت اختصاص دهید ؛ توصیه می‌کنیم حداقل بین ۷۰ تا ۸۰ درصد سرمایه خود را به سهام های با بنیاد و بلند مدت اختصاص دهید .

قانون سوم : شرکت هایی را که در آن‌ها قصد سرمایه گذاری دارید ، بشناسید

اگر می‌خواهید به یک سرمایه ‌گذار آگاه تبدیل شوید ،‌ قبل از خرید سهام ، شرکت های منتخب برای سبد بورسی خود را بشناسید ؛ یعنی بدانید که دقیقا فعالیت این شرکت ها به چه صورتی است و چه محصولات یا خدماتی را تولید و ارائه می‌کنند .
این کار سبب می‌شود شما متوجه زمان مناسب برای سرمایه گذاری در این شرکت ها شوید و روندهای رشد و ریزش قیمت ها را بهتر درک کنید.

قانون چهارم : یک چهارچوب زمانی برای سبد سرمایه گذاری خود ایجاد کنید

خودتان را بشناسید ؛‌ اگر میخواهید در بازارهای مالی موفق باشید باید انتظارات و توانایی های خود را بشناسید و کاملا روی عملکرد خود تمرکز کنید به عبارت دیگر اگرقرار است دیدگاه ۳ تا ۵ ساله به سهام خود داشته باشید ، از توجه و پیگیری روزانه و نوسانی سهام خود اجتناب کنید و مطابق با برنامه و دید خود عمل کنید .

قانون پنجم : عرضه و تقاضا را فراموش نکنید

این نکته را فراموش نکنید که در نهایت ، تنها عاملی که حرکت قیمت ( چه به سمت بالا و چه به سمت پایین ) را مشخص می‌کند عرضه و تقاضاست ، پس سعی کنید سهام شرکت هایی را بخرید که میزان تقاضای مردم نسبت به محصول یا خدمات آنها بالاست و پیش‌بینی میکنید این روند ادامه دار باشد ؛ یادتان باشد قیمت نان هرچقدر هم که بالا رود ما همچنان متقاضی خرید نان خواهیم بود .

عرضه و تقاضا , سبد بورسی , سبد دارایی ,
عرضه و تقاضا
قانون ششم : برای افزایش دانش خود در حوزه های سرمایه گذاری ، وقت بگذارید

DJ Verhaalen ( مشاور ارشد مالی شرکت Bancorp Investments در ایالات متحده آمریکا ) میگوید :

یافتن سهام خوب نیاز به تحقیق ، زمان و توانایی ارزیابی بسیاری از پارامترهای تحلیلی در سهام ، صنعت و اقتصاد کل دارد

DJ VERHAALEN

امروز سرمایه گذاران برای تصمیم گیری های صحیح ، ابزارهای بسیاری را در دستان خود دارند . شما به عنوان یک سرمایه گذار موظف هستید روز به روز اطلاعات خود را در بازارهای مالی ، به روزتر و کاملتر کنید ؛ یادتان نرود که موفقیت در بازارهای مالی یک جایگاه کاملا اجاره ای است و اجاره بهای آن یادگیری مداوم است ؛ اگر این اجاره بها را نپردازید ، باید به‌ زودی با این موقعیت خداحافظی کنید .

کلام آخر

در این مقاله یاد گرفتیم که تک سهم بودن در بازار بورس بسیار خطرناک و پر ریسک است و فهمیدیم که برای موفقیت و کسب سود ( به صورت پیوسته ) در بازار های مالی لازم است که با تشکیل سبد بورسی و یا سبد سرمایه‌گذاری ، مدیریت ریسک کنیم . آموزش تشکیل سبد بورسی ایده‌آل را نمیتوان در همین چند خط خلاصه کرد و مبحث بسیار گسترده و پیچیده ایست اما در این مقاله سعی کردیم در این باره ، نکات مهم و کاربردی تر را مختصر بیان کنیم … امیدواریم که مطالب این مقاله برای شما مفید بوده باشد .